+ 0
+ 0

در اصل تَسو بوده و واژه ای فارسی است. به معنای بخش، ناحیه، منطقه، جُبَّة آمده و کوچکتر و محدودتر از كوره و رستاق و أستان است. استان از چند رستاق تشكيل شده و هر رستاق به چند طَسُّوج‏ [- ناحيه‏] تقسيم مى‏شود و هر طَسُّوج‏ شامل چند روستاست. اين كلمه بيشتر در سواد عراق به كار مى‏رود و سواد عراق را به شصت طسوج‏ تقسيم كرده‏اند و هر طسوج‏ به اسمى اضافه شده است.

+ 1
+ 0

از ویژگی های معماری یثرب پیش از اسلام، قلعه سازی بود که به آن «اُطُم» می گفتند. جنگ های طوایف یثرب با یکدیگر و با بیگانگان، ساختن قلعه ها را رواج داده بود. اُطُم ها، چندان  شباهتی به قلعه های موجود در سرزمین های دیگر نداشته و از سبک خاصی برخوردار بودند. سادگی و فقدان پیچیدگی ها و ظرافت های معماری را از ویژگی های آنها می توان برشمرد.

+ 1
+ 0

شبه جزیره عربستان از دوران های دیرین زمین شناسی، کانون فعالیّت های گسترده آتشفشانی و جریان سیل آسای گدازه ها بوده است. این گدازه ها درطول زمان سرد شده و بر اثر تحوّلات جوّی درهم شکسته و لایه هایی از زمین را با ضخامت های متفاوت پوشانده است. به تدریج، این مناطق به حالت سنگلاخ هایی با سنگ های نوک تیز درآمده؛ به گونه ای که راه رفتن بر روی این سنگلاخ های تیز و فرسوده را، دشوار ساخته است. این زمین ها، یکی از پدیده های درخور توجه طبیعت شبه جزیره عربستان است که مردمان این سرزمین آن را با نام حَرّه و لابَه یا لوبه می شناسند.

+ 0
+ 0

شِعْب به منطقه پدید آمده میان دو کوه نزدیک به هم گفته می شود؛ همچنین به شكاف ميان دو كوه و درّه نیز شعب می گویند. کوهستانی بودن منطقه مکه سبب پیدایی شعب های بسیاری شده است. در نتیجه درون دره ها که از سیل مصون بوده و به صورت یک مانع و حصار طبیعی خانه ها را در درون خویش جای می داده، محل مناسبی برای زندگی قبائل مختلف بوده است.

شعب ابی طالب از وسیع ترین آن هاست که اطرافش را کوه های خَنْدَمه و ابوقُبَیْس و ناحیه مَسْعی (حد فاصل میان کوه صَفا و مَرْوَه) گرفته است. این شعب از یک و نیم قرن پیش از بعثت رسو ل خدا ص، زیستگاه خاندان آن حضرت بود، و به جهت نزدیکی به کعبه، از بهترین مناطق مکّه به شمار می رفت.

+ 1
+ 0

شاذَروان
زماني که در بازسازي کعبه، خانه خدا قدري کوچک تر از بناي ابراهيمي ساخته شد، براي مشخص شدن ابعاد اصلي، فضاي عقب رفته را با ساخت سکويي کم ارتفاع، نشانه نهادند. اين سکو همان سنگ های برآمده  و شيب دار اطراف خانه خداست که در سه جهت شرقي، غربي و يماني ديده می شود و شاذروان نام دارد؛ دهخدا شاذروان‏ را معرّب شادروان ذكركرده و معناى آن را پايه و اساس دانسته است.‏

+ 0
+ 0

جزيره نام سرزميني است بين دجله و فرات كه شهرهاي مختلفي ازجمله موصل و راس العين و بلد و رقه و انبار و نصيبين و عانه و هيت  و منبج  و غيره را در بر مي گيرد و قسمت شمالي بين النهرين را شامل مي شد و قسمت جنوبي بين النهرين را عراق مي نامیدند كه بعدها بر قسمت شمالي نيز اطلاق شد (اين منطقه محل سه قبيله بكر و ربيعه و مضر بوده است).